مجمع ملی خانواده در راستای طرح تحکیم خانواده (حامین)، اقدام به تولید و انتشار کتاب‌‌های مهارت‌‌افزایی زوجین با نام «زوج‌یار» کرده است. «مزاج‌شناسی زوجین و نقش آن در بهبود روابط» به قلم دکتر سیده مرضیه شعاع هاشمی، یازدهمین جلد از دوازده جلد کتاب مجموعه حاضر است.
گاهی در میان همه پیچیدگی‌های رابطه‌ی زن و مرد، آنچه بیش از هر چیز دور از چشم می‌ماند، منطق درونی رفتارهاست؛ همان منشأی که گاهی در سکوت و واکنش‌های ظاهراً ساده خود را نشان می‌دهد و با گذر زمان، به الفتی پایدار یا فاصله‌ای نامرئی تبدیل می‌شود. چرا دو انسان که هر دو خواهان آرامش‌اند، در نگاه و گفت‌وگو گاه در نقطه‌ی مقابل یکدیگر می‌ایستند؟ پاسخ، به‌تدریج از دل تجربه بیرون می‌آید – از تفاوتی که فراتر از خلق‌وخو و شخصیت است: مزاج.
مزاج، اگر تنها به عنوان یک مفهوم طب سنتی دیده شود، شاید در نگاه اول بی‌ارتباط با زندگی عاطفی به نظر برسد؛ اما هنگامی که رد آن را در نحوه‌ی احساس، تصمیم‌گیری، و حتی میزان انرژی روزانه‌ی افراد دنبال کنیم، درمی‌یابیم که شناخت مزاج، زبان مشترک بدن و روان است. این کتاب حاصل تلاشی است برای ترجمه‌ی همین زبان به زبانی انسانی و کاربردی در روابط زوجین.
در فصل‌های نخست، پایه‌های علمی و فلسفی مزاج روشن می‌شود تا خواننده بداند که این واژه تنها یک تعبیر عامیانه نیست، بلکه ساختار زیستی و روانی پایداری است که در نحوه‌ی ابراز محبت، قاطعیت، آرامش یا حساسیت همسر خود را آشکار می‌کند. سپس قدم‌به‌قدم به حوزه‌ی روابط زناشویی نزدیک می‌شود و نشان می‌دهد چگونه ناآگاهی از مزاج، بذر سردی و سوءبرداشت را در دل زندگی می‌کارد و چگونه آشنایی با منطق مزاجی، می‌تواند در بازسازی رابطه و شکل‌گیری سازگاری واقعی مؤثر باشد. از این منظر، مزاج‌شناسی نه ابزار گزینش و قضاوت، بلکه روشی برای دیدن دیگران آن‌گونه که هستند و نه آن‌گونه که ما می‌خواهیم باشند است. در فصل‌های پایانی، تلاش شده که نگاه نظری، به عمل نزدیک شود؛ یعنی به جای دانستن صرف، زیستنِ آگاهانه با مزاج‌ها را بیاموزیم – از گفت‌وگوی هدفمند و تطبیق سبک احساسات تا طراحی راهکارهای کاربردی برای افزایش صمیمیت و کاهش تعارض.
امید داریم این اثر بتواند خواننده را به تأملی تازه در روابط زناشویی خود دعوت کند؛ تأملی که از شناخت خویشتن آغاز می‌شود و به فهم دیگری می‌رسد. اگر مزاج زبان تن و روح است، شاید این کتاب تلاشی باشد برای آموزش ترجمه‌ی درست آن یعنی معنا دادن به رفتار و فهم و تعادل در زندگی مشترک.
